Broadband communications are getting momentum in Iran as a result of better coverage, higher service quality, new network launches and aggressive plans of broadband operators in the country. There are now 12 DSL, 5 WiMAX and 7 Satellite operators active in Iran with a growing number of subscribers adding every day. Iran’s current broadband market includes 700K DSL and 50K WiMAX subscribers while there is still a huge gap between broadband and internet market in the country. Broadband services are currently available in urban and dense urban areas with most subscribers coming from few large cities. Although the country still lacks high-speed connections in remote and rural areas, broadband networks are being deployed widely in large cities with plans to cover those untapped markets in near future.

امروز سالروز میلاد باسعادت وبلاگ ایران وایمکسه که 5 سال پیش با اولین پست در پرشین بلاگ آغاز شد و پس از آن در بلاگفا ادامه پیدا نمود. افتخار این را داشته ام در این مدت، اطلاعات، آمار، اخبار، تحلیل ها و گزارشات مرتبط با وایمکس ایران و جهان را در اختیار دوستان، همکاران، مدیران و کارشناسان صنعت و بازار ارتباطات کشور قرار دهم.

امروز با گذشت 5 سال از فعالیت اینجانب در این حوزه، مایلم نظرات، انتقادات و دیدگاه های شما خوانندگان عزیز را جویا شوم. گرچه در این مدت سعی نموده ام پاسخگوی سؤالات، پیشنهادات و بازخورهای شما بازدیدکنندگان محترم باشم ولی با این وجود کمی و کاستی هایی نیز وجود داشته است.

به یمن این روز مبارک (برای من)، برای دوستان علاقه مند به حوزه های فنی، تجاری و اقتصادی وایمکس، فایل های ارائه سال 2010 کنفرانس های جهانی، آسیایی و خاورمیانه - شمال آفریقای برگزار شده توسط اتحادیه جهانی وایمکس را مایلم در اختیارتان قرار دهم. ادامه مطلب...

ايالات متحده آمريکا و کره جنوبی، دو نمونه از پياده­ سازي­هاي موفق WiMAX در سطح جهان را ارائه داده‌اند. ايالات متحده به دليل برخورداري از رشد بسيار بالاي فناوري WiMAX، فعاليت اپراتورهاي بزرگ آن در باندهاي فرکانسي مورد تأييد و چشم ­انداز موفق، به‌عنوان يکي از فعال­ ترين بازارهاي WiMAX ثابت و سيار به شمار مي‌رود. کره جنوبي نيز به دليل رشد و توسعه استاندارد IEEE 802.16e-2005 در قالب فناوري WiBro که معادل با WiMAX سيار است، از اهميت قابل توجهي برخوردار است.

افزايش ميزان تقاضا براي استفاده از باندوسيع در خاورميانه را مي‌توان به دو عامل مهم نسبت داد: ناکافي بودن زيرساخت فعلي باندوسيع و اقدامات دولت در حمايت از به‌کارگيري باندوسيع به‌عنوان ابزاري براي پيشبرد روند توسعة اقتصادي. اين دو عامل در افزايش حجم تقاضا براي استفاده از شبکه‌هاي وایمکس در اين منطقه نيز تأثيرگذار بوده است. تحقيقات مؤسسة پیرامید ریسرچ نشان مي‌دهد پياده‌سازي شبکه‌هاي وایمکس در بازارهاي باندوسيع نه‌چندان توسعه‌يافته مناسب‌تر خواهد بود زيرا بسياري از بازارهاي مخابراتي خاورميانه و حتي برخي از بازارهاي بسيار پيشرفتة تلفن همراه در اين منطقه، هنوز با کمبود شديد خطوط باندوسيع مواجه هستند.

بررسی تعداد مشترکان WiMAX در سال‌های آتی، به تحلیل بازار آیندة این فناوري كمك شاياني خواهد کرد. برخلاف اروپاي غربي و آمريکا که عمدة تحولات و رويدادهاي مهم مرتبط با WiMAX در آنها بر استاندارد سيار 802.16e متمرکز شده است، در خاورميانه استفاده از استاندارد ثابت 802.16d که به‌تازگي در دسترس قرار گرفته است، در کانون توجه قرار دارد؛ به‌طوري‌که حتي کشورهايي كه از امکانات و تجهيزات 3G به ميزان گسترده‌اي برخوردارند نيز، به راه‌اندازي شبکة WiMAX ثابت تمايل نشان داده‌اند. در اين راستا، اين پرسش مطرح مي‌شود که آيا منطقة خاورميانه، برخلاف روند فعلي تحولات جهاني حوزة WiMAX گام برداشته است يا اين‌که روند گسترش راه‌اندازي استاندارد ثابت در اين منطقه، با همان سرعتي که اوج گرفته است، رو به افول خواهد گذاشت؟

مدل اشتراک WiMAX به مدل باندوسيع ثابتي که در آن کاربران تجاري و خانگي هر کدام به يک اشتراک CPE متصل مي‌شوند، شباهت دارد. اشتراک­ هاي دستگاه­ هاي WiMAX ثابت، براي مثال CPEهاي درون­ ساختماني و برون‌ساختماني، به‌طور متوسط به بيش از يک مشترک، خدمات عرضه مي‌کنند. هر چند اين نكته بيشتر در ميان کاربران تجاري رواج دارد، اما در مورد بازار مصرف نيز صادق است. از سوي ديگر، دستگاه­ هاي WiMAX سيار بيشتر بر استفادة شخصي افراد از آنها متمرکز هستند و اشتراک­ هاي قابل­ حمل نيز، به کاربران مستقل، به‌ويژه مشتركان داراي رايانه‌هاي نوت‌بوک و Tablet خدمات ارائه مي­ کنند. بنابراين همان‌طور که اشتراک­ هاي سيار و قابل­ حمل به‌طور فزاينده‌اي مابين مشترکان رواج مي­ يابد، انتظار مي‌رود ميانگين تعداد کاربران به ازاي هر اشتراک نيز کاهش يابد.

روش­ هاي مختلفي جهت دستيابي به شبکة WiMAX وجود دارد که هر يک ويژگي‌هاي خاص خود را داشته و استاندارد خاصي را شامل مي­ شود. بي‌ترديد نحوة دسترسي به شبکة WiMAX، با توجه به سرويس ­هاي موجود در شبکه، امکانات فعال و قابليت­ هاي ارائه­ شده توسط اپراتورها و نياز کاربران تعيين مي­ شود.

فناوري وایمکس در بخش تجهيزات خود از قدرت نسبي بالايي برخوردار است و فروشندگان سنتي بي­سيم ثابت باندوسيع و فروشندگان مخابراتي بزرگ را شامل مي­ شود. چالش موجود در گروه اول که فروشندگاني همچون Alvarion و Airspan را دربرمي‌گيرد، رقابت در برابر فروشندگان بزرگ مخابراتي است که با ورود وایمکس سيار حضوري پررنگ ­تر داشته­ اند. هردوي اين گروه ­ها، روش‌­هاي مختص خود را به‌كار مي­ گيرند ولي در هر حال مسيري را طي مي‌کنند که در نهايت به فناوري وایمکس منتهي مي­ شود.

فروش بيشتر تجهيزات مبتني بر WiMAX، رويايي است که شرکت‌هاي سازندة اين تجهيزات درصدد محقق ساختن آن هستند. فرصت‌ها و چالش‌هاي پيش روي شرکت‌هاي سازندة تجهيزات مبتني بر WiMAX، تنها با افزايش چشمگير فروش کلي اين تجهيزات نمايانده نمي‌شود، بلکه رويارويي موفق با رفع نياز موجود نسبت به اين تجهيزات است كه زمينة ظهور فرصت‌ها را فراهم مي‌آورد. شرکت‌هاي سازنده بايد اين تجهيزات را بدون کاهش عملکرد و کارايي در دسترس قرار دهند. اين اصل مهم‌ترين و ضروري‌ترين هدف در پیاده­سازی و اجرایی کردن WiMAX است. علاوه بر کارايي، پايین بودن قيمت تجهیزات متنوع و افزايش طول عمر تجهيزات نیز باید مورد توجه قرار گيرد.

بازار تراشه ­های WiMAX، ترکیبی است از فروشندگان عمده­ ای همچون اینتل و Fujitsu همراه با سازندگانی همچون Beceem Communications، Runcom Technologies، Sequans Communications و TeleCIS Wireless and Wavesat که بر توسعة تراشه ­های باند پایة WiMAX متمرکز شده ­اند. در بازار تراشه نيز همانند زیرساخت WiMAX و بخش­ دستگاه­ های کاربران نهایی، برخی از شرکت­ ها مانند اینتل، Fujitsu، Sequans، TeleCIS و Wavesat هر دوی محصولات 802.16d-2004 و 802.16e-2005 را توسعه داده ­اند و برخي ديگر مانند Beceem و Runcom، تنها به تمركز بر استاندارد 802.16e-2005 اكتفا كرده‌اند. در اين ميان، با توجه به اقبال عمومي به نسخة ثابت اين فناوري، شركت‌هايي توانستند سود بيشتري را عايد خود كنند که سرمايه‌گذاري­ در هر دو بازار را ترجيح دادند.

يکي از محدوديت‌هاي مهم موجود در بازار WiMAX در سطح جهاني، تجهيزات آن است که از نظر عواملي همچون قيمت و عملکرد بسيار حائز اهميت است. به‌طور کلي، تجهيزات اولية WiMAX همچون CPEهاي برون‌ساختماني در ابتدا از بازار کوچکي برخوردار بودند، اما بي‌ترديد تجهيزات جديدي همچون نوت‌بوک‌ها و گوشي‌هاي تلفن همراه مجهز به اين فناوري، بازار بسيار بزرگ‌تري خواهند داشت. انتقال و گذر از بازار CPEهاي برون‌‌‌ساختماني به بازار گسترده‌اي از تجهيزات کوچک‌تر مبتني بر WiMAX، انتقال صنعتي بسيار بزرگي محسوب مي‌شود، چراكه اين انتقال، اغلب سازندگان بزرگ گوشي‌هاي تلفن همراه و تجهيزات الکترونيکي مصرفي را جذب بازار و صنعت WiMAX خواهد کرد. اين امر بدان معناست که اغلب بخش‌هاي بازار تجهيزات WiMAX توسط سازندگان تجهيزات اختصاصي اداره خواهد شد و فروشندگان سنتي WiMAX که هم CPE و هم محصولات زيرساخت را توليد مي‌کنند، نيز به‌طور چشمگيري بر بخش زيرساخت متمرکز خواهند شد.

در آينده‌اي نه‌چندان دور، حضور گسترده و عرضة خدمات مهم، شرکت‌هاي خدماتي ـ رفاهي را به يکي از بخش‌هايي تبديل مي‌کند که با بيشترين و متنوع‌ترين تقاضاها براي دريافت کاربردهای عمودی، مواجه خواهند شد. براي اين‌كه شرکت‌هاي خدماتي ـ رفاهي بتوانند به خانه‌ها و شرکت‌هاي موجود در حوزة پوشش خود دست يابند، کاربردهایی همچون AMR و AMI به تعداد بسيار زيادي از اتصالات نياز خواهند داشت. از آنجايي‌که براي تعديل مصرف مشتريان توسط خود آنها براساس نوسانات هزينه‌هاي انرژي، به پهناي باند و تمهيدات به‌هنگام بيشتري نياز است، فناوري WiMAX به موقعيت خوبي براي پاسخ‌گويي به اين تقاضا در چنين بازاري دست خواهد يافت؛ به‌ويژه وقتي قيمت ‌ماژول‌‌ها نيز به نقطه و سطح مناسبي برسد.

کنترل از راه دور فقط يکي از کاربردهایی است که شرکت‌هاي خدماتي ـ رفاهي آن را پذيرفته‌اند. تسهيل کنترل و مديريت و زيرساخت انتقال و توزيع، در عين حال که از نيروي کار سيار شرکت‌هاي خدماتي ـ رفاهي و موقعيت‌هاي اضطراري پشتيباني مي‌کنند، در ارتقاي سطح عملکردها و صرفه‌جويي در هزينه‌ها نيز مؤثرند.

شرکت‌هاي خدماتي ـ رفاهي در مورد كاربردهاي مورد نياز خود و نيز الزام‌هاي مربوط به اين برنامه‌ها، به شناخت خوبي دست يافته‌اند. از اين‌رو، به‌دقت در حال بررسي و شناخت فناوري‌هاي بي‌سيمي هستند که از الزامات آنها به بهترين نحو ممکن پشتيباني کند. کاملاً واضح است که يک نوع فناوري خاص ـ بي‌سيم يا سيمي ـ نمي‌تواند به تنهايي الزامات شرکت‌هاي خدماتي ـ رفاهي را برآورده سازد، بلکه استفاده از فناوري‌هاي مختلف، بهترين راه‌حل را براساس قيمت و نوع عملکرد پيش‌رو قرار مي‌دهد که اين امر، به عواملي همچون مکان، كاربرد مورد نظر، نوع تجهيزات و ساير محدوديت‌ها (مانند تنظيم مقررات، زيرساخت فعلي و طراحي‌شده، پوشش، نرخ خروجي و الزامات مربوط به قرارداد سطح خدمات) بستگي دارد.